الگوهای برنامه پنجم اسلامی می شود

مرکز ثقل توسعه

مرکز ثقل برنامه توسعه براساس نگرش اسلام در پروژه پيشنهادي سيستم آموزشي
در نظر گرفته شده است. برنامه ريزان اسلامي معتقدند توسعه در صورتي محقق
خواهد شد که؛ «هرم پيشنهادي تصميم گيري در محور سياست و تصميم گيري برنامه
آموزشي پيشنهادي در محور آموزش را براي توليد مديران و مجريان آموزشي فعال
کند.»

بر اساس يافته هاي برنامه ريزان اين فضا بايد در تمامي ساختارها و سيستم
هاي کشوري جريان يابد و توليد نيروي انساني داراي مهارت هاي شبکه يي در
سيستم کنترل کيفيت ملي (امر به معروف و نهي از منکر) بر کيفيت مهارت ها
نظارت داشته باشد.

راهبردهاي هفت گانه

براساس فرضيه هاي فوق در هر يک از محورهاي برنامه توسعه براساس نگرش اسلام
نهضت راهبرد پيشنهاد شده است. در اين راهبردها برخلاف تعريف اصلي راهبرد
که «مجموعه حرکت ها و اقدامات اصلي براي دستيابي به اهداف ترسيم شده است
تا از اين طريق موقعيت هاي مطلوب حاصل و تهديد هاي

پيش رو خنثي شود»، شاخص هاي راهبردهاي توسعه جزيي و بدون توجه به اين ملاحظات دسته بندي شده است.

راهبرد توسعه در محور سياست و تصميم گيري

اولين راهبرد عنوان شده در اين پروژه تغيير ساختار تصميم گيري از تصميم
گيري انتصابي به تصميم گيري ملي هدف گذاري شده است. بر اين اساس دولت بايد
ظرف مدت يک سال پيشنهاد تغيير ساختار تصميم گيري در کشور بر پايه مجامع
علمي، اصناف و نهادهاي رسمي که هر کدام متکفل يکي از نيازهاي جامعه هستند
قرار داده شود.

بر اين اساس وزيران و مديران دستگاهي بايد به گونه يي انتخاب شوند که نماينده صنف تخصصي مربوط به خود باشد.

راهبرد توسعه در محور آموزش

اين راهبرد به دنبال تغيير شيوه و محتواي آموزش از انتقال اطلاعات انبوه
به توانايي توليد اطلاعات کاربردي است. در توضيح اين راهبرد تاکيد شده،
دولت موظف است ظرف مدت برنامه به تدريج کتاب هاي آموزشي مقاطع مختلف
تحصيلي را براساس نيازها، مشکلات و مسائل موجود و پيش بيني شده در زندگي
شبکه يي متصل به ابديت که از طريق انجمن هاي علمي مربوطه تعيين مي شود در
کنار آموزش مهارت هاي زندگي در اولويت اول و مهارت هاي شغلي در اولويت دوم
قرار دهد.

دولت موظف است ظرف مدت برنامه، به تدريج شاخص هاي سنجش و ارزيابي آموزشي
را به شاخص هاي مهارتي تبديل کرده و اعطاي مدارک صرف براساس مهارت هاي
افراد صورت گيرد. برنامه تاکيد دارد شرط استخدام و کاريابي چه در بدنه
دولت و چه در مراکز خصوصي (،؟) فقط احراز مهارت هاي لازم براي موضوع مربوط
است و مدرک تحصيلي نياز ندارد. هر کسي در هر شرايطي که بتواند از عهده
آزمون هاي مهارتي دستگاه مربوطه برآيد استخدام خواهد شد.

در اين پيش نويس همچنين پيشنهاد شده دولت موظف شود آموزش را به دو دوره
هفت سال تفکيک کند و هفت ساله اول از 7 تا 14 سالگي را براساس ضوابط فوق
بازسازي و پشتيباني خاص کند به طوري که بهترين معلمان و بيشترين بودجه به
اين دوره اختصاص داشته باشد.

راهبرد توسعه در محور پژوهش

راهبرد اصلي اين محور، تغيير فرهنگ پژوهش از عادت به جمع آوري اطلاعات به تلاش توليد و استخراج اطلاعات است.

در توضيح اين محور آمده است؛ دولت بايد شيوه نامه تحقيقات و کيفيت مراکز
تحقيقاتي را بر اساس شاخص ها، بازنگري و اجرايي کند. برخي از اين شاخص ها
عبارتند از؛ مهارت سوال پردازي، مهارت مديريت احساس، مهارت عبوديت و...

راهبرد توسعه در مديريت اجرايي

فرض اصلي، محور توليد و بهينه سازي مديران است که بايد براي اجرايي شدن آن دولت هشت اقدام را در طول برنامه عملياتي کند.

مديريت موجود به مديريتي وحدت گرا، کثرت گرا و مشارکتي بايد تغيير کند.
دولت بايد تيمي کارشناسي تشکيل دهد تا از ميان دانش آموزان ابتدايي افراد
داراي قابليت مديريت و هوشمندي برنامه ريزي و اجرا را شناسايي کرده و به
مراکز آموزشي ويژه منتقل کند.

راهبرد توسعه در بخش بهداشت و درمان

اين راهبرد شايد يکي از خاص ترين محورهاي پيشنهادي توسعه در اين بخش باشد.
فرض اصلي اين بخش توليد و نهادينه کردن استاندارد انسان سالم است. براي
اين منظور دولت بايد آموزش هاي جنسي لازم که منجر به ايجاد آرامش روحي و
تخليه کامل هيجانات مي شود را براي کساني که در شروع زندگي هستند ارائه
دهد. در همين قسمت بايد آموزش هاي لازم براي ايجاد مهارت دستيابي به
بهترين وضعيت براي توليد فرزندان سالم و هوشمند ارائه شود. (اصلاح نژاد و
بهينه سازي نسل بعد، از نظر تعادل جسمي، رواني، هوشمندي، شجاعت و...)آموزش
مهارت پرورش و آموزش نوزاد سالم و خلاق را در متن درسي مدارس براي دختران
قرار دهد.آموزش مهارت زندگي با تاييد بر مهارت مديريت احساس از دوره
ابتدايي تا آموزش عالي تدوين و اجرايي شود.الگوي تغذيه عمومي نيز از ديگر
اموري است که دولت بايد در اين زمينه دنبال کند و آن را به صورت فرهنگ
اشاعه دهد.بر اين اساس در طول برنامه بايد الگوي تغذيه جاري از سه وعده
غذايي به دو وعده غذاي صبح و شب اصلاح شود. به جامعه نحوه غذا خوردن مهارت
داده شود. اين مهارت بايد با تاکيد بر انتخاب حجم و ميزان جويدن غذا باشد.

الگوي برنج خوري بر فرهنگ استفاده از غذا با نان تغيير يابد.

نان جو جايگزين نان گندم در سطح جامعه شود.از مهم ترين مواردي که در اين
بخش وجود دارد «توليد نوشابه ملي سلامت» است. به گفته طراحان برنامه توسعه
اسلامي فرمولاسيون اين نوشابه از دستور امام رضا (ع) به مامون استخراج شده
است. امام رضا از مامون درخواست يک نوشيدني طهور (پاک) کرد. ظاهراً با
استفاده از اين درخواست به زبان مهندسي صنايع غذايي بايد در طول برنامه
پنجم چنين نوشابه يي تهيه شود. (براساس متن مقدماتي)

الگوي خواب نيز تغيير و الگوي پيشنهادي برنامه بايد اشاعه شود. برنامه
پيشنهاد داده است الگوي خواب بعد از غروب و بيداري قبل از طلوع ترويج شود.

راهبرد توسعه در محور خانواده

فرض اصلي اين راهبرد تبديل پشتوانه پول از طلا به نيروي انساني ماهر است.
تبديل ايران به چهارراه تبادل جهاني در تمامي امور و توليد شهرهاي ميانه
از ديگر بخش هاي اين محور است.

در اين محور درخواست شده ازدواج موقت به يک فرهنگ پسنديده تبديل شود.

در کنار آن شاخص هايي براي خانواده مسلمان موفق تبيين شده است. برخي از
اين شاخص ها حول موضوعاتي چون مهارت و دستيابي به نگرش قانون و فرهنگ
خداوند، مهارت بندگي و عبوديت و برقراري احساس حضور خدا در زندگي ترسيم
شده است.

آخرين محور هم راهبرد توسعه در محور حقوق، قانون و دادرسي طراحي شده که به
آموزش قانون در مدارس و ترويج فرهنگ قراردادنويسي (براي اجاره خانه، خريد
و فروش ملک و...) اختصاص دارد.

در مجموع در حالي که در تدوين برنامه پنجم قرار بود با توجه به اهداف چشم
انداز و در ادامه برنامه چهارم که به رشد اقتصاد دانايي محور اختصاص داشت
به تثبيت مباني رشد اقتصادي و رفاه اجتماعي بپردازد، الگوي برنامه توسعه
پنجم با رويکرد اسلامي بدون عنايت به اين اهداف قرار است، کارشناسان
سازمان مديريت و برنامه ريزي را حول محورهايي آموزش دهد که در حوزه هاي
گفته شده بايد کشور را به سرمنزل مقصود برسانند. اين در حالي است که چشم
انداز رسيدن به جايگاه اول منطقه يي در تمامي ابعاد را تعقيب مي کنند و به
هيچ وجه به امور نگاه تک بعدي نداشته است، اما معاونت برنامه ريزي با
تاسيس دفتر اسلامي که پيش نويس مباني آن براي کارشناسان در مرحله تصميم
قرار دارد معتقد است اگر اين الگو در ذهن مديران به صورت باور عميق
درنيايد دچار قصور شده اند.