پروفسورحسین باهر استاد دانشگاه و تحلیلگر امور اقتصادی معتقد است که شباهت عجیبی میان میراث احمدی نژاد با میراث بوش وجود دارد، به طوری که مجموع آنچه این دو به نفر بعدی خواهند رساند کلکسیونی از چالش است.

به گزارش فرارو؛ چالش جدیدی که اقتصاد ایران با آن مواجه شده است سرعت گرفتن سیرنزولی قیمت نفت آنهم پس از یک دوران اوج کوتاه مدت است. قیمت انواع نفت خام که چهارشنبه گذشته با اندکی افزایش مواجه شده بود از پنجشنبه دوباره کاهش یافت و به پایین ترین سطح طی سه سال و نیم اخیر رسید.
در معاملات روز پنجشنبه بهای نفت خام سبک آمریکا با بیش از هفت درصد کاهش به کمتر از 50 دلار رسید؛ رقمی که از مه 2005 بی سابقه بود. در این میان بهای سبد نفتی اوپک نیز به پایین ترین سطح طی سه سال اخیر کاهش یافت.

به گزارش دبیرخانه اوپک بهای سبد نفتی این سازمان متشکل از 13 نوع نفت خام اعضا در آخرین روز معاملات (پنجشنبه 20 نوامبر- 30 آبان) با یک دلار و 83 سنت کاهش به سطح 44 دلار و شش سنت در هر بشکه رسید.این در حالی است که این قیمت در ماه های گذشته حتی تا بیش از 1 دلار در هر بشکه افزایش یافته بود.

این افزایش قیمت سبب شده بود که کشورهای فروشنده نفت از جمله ایران، سودهای هنگفتی را در یک دوره کوتاه مدت به جیب بزنند. در این میان به جای آنکه سود های حاصل از فروش نفت وارد صندوق ذخیره ارزی شود صرف امور جاری شده و حتی دولت نهم بخشی از مبالغ باقی مانده نیز از این صندوق خارج کرد.

برهمین اساس برخی تحلیل گران معتقدند در غیاب دور اندیشی دولت نهم برای پر و پیمان نگاه داشتن صندوق ذخیره ارزی جهت عبوراز شرایط بحرانی، که اکنون ممکن است با کاهش قیمت نفت کشور با آن روبرو شود، سونامی اقتصادی غرب دیر یا زود به سراغ ما خواهد آمد و اقتصاد ایران را با مشکلات جدی روبرو کند.

درهمین حال پروفسورحسین باهراستاد دانشگاه و تحلیلگر امور اقتصادی در زمینه بحران های احتمالی کاهش قیمت نفت در اقتصاد ایران با بیان اینکه «هم قیمت نفت درهر بشکه 140دلار به نوعی کاذب و حبابی بود و هم این این سیر نزولی غیرعادلانه است که بی تردید منشا سیاسی دارد تا اقتصادی» در گفتگو با «فرارو» گفت: « متاسفانه ایران می تواند به شدت تحت تاثیر سیر نزولی قیمت نفت قرار بگیرد.»

وی افزود: «در گذشته با فروش نفت به قیمت بالا و مقادیر بالا، یک اقتصاد متورم را فراهم کردیم که حتی شاهد بودیم که تولیدات صنعتی در کشورمتوقف شد.»

این تحلیلگر اقتصادی با اشاره به دوران فروش نفت در هر بشکه 140 دلار گفت: «در آن دوران در شرایطی که باید دور اندیشی بیشتری به کار می رفت شاهد بودیم که صندوق ذخیره ارزی دائما درحال دست کاری بود و به طوری که این صندوق از کنترل مجلس خارج شد و خوش بینی های کوتاه مدتی را رقم زدیم.»

وی در ادامه گفت: «صندوق ذخیره ارزی را در دورانی که من قائم مقام سازمان مدیریت و برنامه ریزی بودم بزرگواری مثل مرحوم نوربخش راه اندازی کرد که به اصطلاح سرعت گیر صادرات نفت ما باشد که مثلا یک وقتی که نفت را با قیمت بالا می فروشیم در این صندوق ذخیره شود و یک وقتی هم که با قیمت کم می فرشیم بتوانیم از ذخایر آن استفاده کنیم.»

این تحلیلگر اقتصادی افزود: «ولی بعد از آن شاهد بودیم کسانی که آینده نگری های اقتصادی به خصوص اقتصاد سیاسی ندارند از این صندوق برای امور کم ارزشی چون واردات غیر ضروری استفاده کردند.»

دکترباهر در بیان راهکار عبور از بحران احتمالی گفت: «راه حل ساده تر ما این است که یک دوره ریاضت اقتصادی با برنامه ریزی حساب شده داشته باشیم.»

وی افزود: «در این دوره باید از واردات لوکس کم و سرمایه گذاری خود را صرف امور ضروری مثل ساخت پالایشگاه ها کنیم.»

این تحلیلگر اقتصادی ادامه داد: «دولتمردان باید بلافاصله به فکر راه اندازی پالایشگاهای بنزین که ساخت آن هم با تاخیر فراوان مواجه شده است باشند چون به هر حال به فکر بودن در این زمینه می تواند ما را از یک خطر جدی دور کند به این دلیل که به هر حال شرایط به گونه ای پیش رفته است که کشورهای که پیش از این حاضر به فروش بنزین به ایران بودند از 14 کشور به 4 کشور تنزل یافته اند که اگر پالایشگاه های خود را راه اندازی نکنیم ممکن است حتی این 4 کشور هم به تبعیت از دیگران واردات خود به ایران را متوقف کنند و ما را وارد یک بحران جدی کنند.»

وی در ادامه راهکار های عبور از بحران گفت: «باید جایگزین مناسبی را برای فروش و صادرات نفت خام پیدا کنیم که در این راه یا باید فراآورده های نفتی خود را بالا ببریم و یا به صنایع جایگزین چون توریسم بیشتر بها بدهیم.»

دکترباهر تصریح کرد: «به هر جهت از این سونامی به دو شکل می توان استفاده کرد یا می شود رفت و در آن شنا کرد و غرق شد و یا می شود از آن ماهی گرفت.»

وی در خاتمه درباره میراث دولت احمدی نژاد با توجه به بحران های که ممکن است اقتصاد ایران با آن دست به گریبان شود گفت:« شباهت عجیبی بین میراث آقای احمدی نژاد با میراث بوش وجود دارد یعنی یک مقدار تنش در داخل یک مقداری تنش در خارج یک مقداری نابسامانی در اقتصاد و یک مقداری نابسامانی در فرهنگ.»

دکتر باهر تصریح کرد: «بنابراین این دو، میراث مشابه ای را از خود به جا گذاشته اند، گو اینکه به هر حال هم در سطح و هم در ارزش ها این دو کامل با یکدیگر متفاوت هستند با این حال مجموع آنچه این دو به نفر بعدی خواهند رساند کلکسیونی از چالش است.»